ÇALIŞMA ALANI
İdare ve Vergi Hukuku
Kamu kurumlarının işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklarda süreleri titizlikle takip eden hukuki temsil sunuyoruz.
Hizmet kapsamımız
- İdari işlemlerin iptali davaları
- İdarenin işlem ve eylemlerinden doğan zararlar için tam yargı davaları
- Kamulaştırma, bedel tespiti ve kamulaştırmasız el atma uyuşmazlıkları
- İmar planı, ruhsat ve yapı kayıt belgesi uyuşmazlıkları
- İdari para cezalarına itiraz ve iptal başvuruları
- Kamu görevlilerinin disiplin ve özlük hakları uyuşmazlıkları
- Vergi tarhiyatı, vergi ziyaı ve usulsüzlük cezalarına karşı başvurular
- Uzlaşma, düzeltme ve şikâyet yoluyla başvuru süreçleri
- İhale uyuşmazlıkları ve Kamu İhale Kurumu başvuruları
Hangi durumlarda başvurulur?
Aşağıdaki durumların herhangi biri sizin için geçerliyse, erken bir hukuki değerlendirme çoğu zaman hem süre hem maliyet açısından belirleyici olur.
- Hakkınızda bir idari işlem tesis edildi ve iptalini istiyorsunuz.
- İdari para cezası tebliğ edildi ve cezaya itiraz etmek istiyorsunuz.
- Taşınmazınız kamulaştırıldı ve belirlenen bedeli düşük buluyorsunuz.
- Taşınmazınıza kamulaştırma yapılmadan fiilen veya hukuken el atıldı.
- İmar planı değişikliği nedeniyle taşınmazınızın kullanımı kısıtlandı.
- Ruhsat başvurunuz reddedildi veya mevcut ruhsatınız iptal edildi.
- Kamu görevlisi olarak hakkınızda disiplin cezası verildi.
- Vergi veya ceza ihbarnamesi tebliğ edildi.
- İdareye başvurdunuz ancak cevap alamadınız.
Süreler ve başvuru koşulları
Bu alandaki en sık hak kaybı sebebi, sürelerin kaçırılmasıdır. Aşağıdaki tablo sık karşılaşılan süreleri özetler; her dosyada süre başlangıcı somut olaya göre değişebilir.
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| İdare mahkemesinde iptal davası açma | Yazılı bildirimi izleyen günden itibaren 60 gün | İYUK m.7 |
| Vergi mahkemesinde dava açma | Tebliği izleyen günden itibaren 30 gün | İYUK m.7 |
| Üst makama başvuru (isteğe bağlı) | Dava açma süresi içinde; süre durur | İYUK m.11 |
| Başvuruya cevap verilmemesi — zımni ret | 60 gün içinde cevap yoksa istek reddedilmiş sayılır | İYUK m.10-11 |
| İdari eylemden doğan tam yargı davası — idareye başvuru | Öğrenmeden 1 yıl, her hâlde eylemden itibaren 5 yıl | İYUK m.13 |
| İdari para cezasına itiraz (kabahatler) | Tebliğden itibaren 15 gün, sulh ceza hâkimliğine | 5326 s. K. m.27 |
| Bölge idare mahkemesine istinaf başvurusu | Kararın tebliğinden itibaren 30 gün | İYUK m.45 |
| Danıştay'a temyiz başvurusu | Kararın tebliğinden itibaren 30 gün | İYUK m.46 |
Sürenin başlangıcı ve durması
İdari yargıda dava açma süresi, kural olarak yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlar. Sürenin son günü resmî tatile denk gelirse süre, tatili izleyen ilk iş gününün mesai bitiminde sona erer. Ayrıca adli tatil süresince biten süreler, tatilin bittiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır.
İşleme karşı doğrudan dava açmak yerine, dava açma süresi içinde üst makama — üst makam yoksa işlemi yapan makama — başvurmak mümkündür. Bu başvuru işlemeye başlamış olan dava süresini durdurur. Başvuruya altmış gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye devam eder. Bu yol, uyuşmazlığın yargıya gitmeden çözülme ihtimalini sunar; ancak yanlış hesaplanması hâlinde dava hakkının kaybına yol açtığından süre takibi titizlik gerektirir.
Süreç nasıl ilerler?
- İşlemin ve tebliğ tarihinin tespitiİlk olarak işlemin niteliği, kesin ve yürütülebilir olup olmadığı ile tebliğ tarihi kesinleştirilir. Tebliğ zarfı, elektronik tebligat kaydı veya öğrenme tarihini gösteren belge saklanmalıdır; dava açma süresinin hesabı tamamen bu tarihe dayanır.
- Hukuka uygunluk denetimiİdari işlem; yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları bakımından ayrı ayrı incelenir. İşlem dosyasının idareden istenmesi, çoğu dosyada sebep unsurundaki sakatlığı ortaya çıkaran adımdır.
- Başvuru yolunun seçimiDoğrudan dava açmak ile önce üst makama başvurmak arasındaki tercih, sürelerin durması ve uyuşmazlığın idari aşamada çözülme ihtimali göz önünde bulundurularak yapılır. Vergi uyuşmazlıklarında ayrıca uzlaşma, düzeltme ve şikâyet yolları değerlendirilir.
- Dava dilekçesi ve yürütmenin durdurulması talebiDava açılması işlemin yürütülmesini kendiliğinden durdurmaz. Bu nedenle, işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğacaksa ve işlem açıkça hukuka aykırıysa yürütmenin durdurulması ayrıca ve gerekçelendirilerek talep edilir.
- Yargılama ve kanun yoluİdari yargılama kural olarak dosya üzerinden ve yazılı usulle yürür. Bilirkişi ve keşif gerektiren dosyalarda teknik hazırlık yapılır; karara karşı istinaf ve gerekiyorsa temyiz başvuruları süresinde gerçekleştirilir.
Masraf kalemleri
Hukuki süreçlerde avukatlık ücreti dışında, dosyanın kendisinden doğan ve mahkeme veznesine ya da ilgili kuruma ödenen masraf kalemleri bulunur. Aşağıdaki kalemler tutar olarak dosyaya göre değişir; ilk görüşmede kendi dosyanız için öngörülebilir bir çerçeve sunulur.
- Harçlar: Başvurma harcı, peşin karar ve ilam harcı gibi kalemler. Konusu para olan davalarda harç, talep edilen tutar üzerinden nispi olarak hesaplanır.
- Gider avansı: Tebligat, müzekkere, dosya ve posta giderleri için mahkemece baştan alınan avans.
- Bilirkişi ve keşif ücretleri: Teknik inceleme gereken dosyalarda ayrıca yatırılır.
- Arabuluculuk ücreti: Dava şartı arabuluculukta, anlaşma sağlanamazsa ilk iki saatlik bölüm Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır; anlaşma hâlinde ücret taraflarca paylaşılır.
- Kanun yolu harçları: İstinaf ve temyiz başvurularında ayrıca harç ve gider avansı gerekir.
Davayı kazanan taraf lehine, karşı taraftan tahsil edilmek üzere Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca vekâlet ücretine hükmedilir. Bu tutar tarifeye bağlıdır ve mahkemece belirlenir.
Sık sorulan sorular
Dava açma süresi tam olarak ne zaman başlar?
Süre, işlemin yazılı olarak bildirildiği tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlar. İdare mahkemelerinde altmış, vergi mahkemelerinde otuz gündür. İlanı gereken işlemlerde ise ilan tarihini izleyen günden itibaren hesaplanır. Bu nedenle tebliğ zarfının veya elektronik tebligat kaydının saklanması, dosyanın en kritik belgesidir.
Dava açmam idari işlemi durdurur mu?
Hayır. İdari yargıda dava açılması, işlemin yürütülmesini kendiliğinden durdurmaz. İşlem uygulanmaya devam eder. Yürütmenin durdurulmasına karar verilebilmesi için işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması koşullarının birlikte gerçekleşmesi ve bu talebin dilekçede ayrıca ileri sürülmesi gerekir.
Önce idareye başvurmam zorunlu mudur?
Genel kural olarak zorunlu değildir; işleme karşı doğrudan dava açılabilir. Ancak dava açma süresi içinde üst makama başvurulması mümkündür ve bu başvuru süreyi durdurur. Buna karşılık idari eylemlerden doğan tam yargı davalarında, dava açmadan önce idareye başvurulması zorunludur. Bazı özel kanunlarda da zorunlu başvuru yolları öngörülmüştür.
İdari para cezasına nereye itiraz edilir?
Kabahatler Kanunu kapsamındaki idari para cezalarına karşı, tebliğden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur. Buna karşılık bazı özel kanunlarda öngörülen idari para cezaları idare mahkemesinin görev alanındadır. Görevli mercinin yanlış seçilmesi süre kaybına yol açtığından, cezanın dayandığı kanunun önce belirlenmesi gerekir.
Kamulaştırma bedelini düşük buluyorum, ne yapabilirim?
Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil davası idare tarafından asliye hukuk mahkemesinde açılır; malik bu davada bedele itiraz ederek yeniden değerlendirme talep edebilir. Bedel, taşınmazın niteliği, imar durumu, emsal satışlar ve arazi ise gelir yöntemi esas alınarak bilirkişi marifetiyle belirlenir. Kamulaştırma işleminin kendisine karşı ise ayrıca idari yargıda iptal davası açılması söz konusu olabilir.
Kamulaştırmasız el atma nedir?
İdarenin, usulüne uygun bir kamulaştırma yapmadan taşınmaza fiilen el koyması veya imar planıyla taşınmazı kamu hizmetine ayırarak malikin tasarruf yetkisini süresiz biçimde kısıtlaması hâlidir. Fiilî el atmada tazminat talebi adli yargıda, imar planından kaynaklanan hukuki el atmada ise idari yargıda ileri sürülür. Ayrım, doğru mahkemeye başvurmak bakımından belirleyicidir.
Vergi ihbarnamesi geldi, uzlaşma yoluna gitmeli miyim?
Uzlaşma, vergi aslı ve cezalarında indirim sağlayabilen ve süreci hızla sonuçlandıran bir yoldur; ancak uzlaşmaya varılması hâlinde aynı konuda dava açma hakkı sona erer. Bu nedenle tarhiyatın hukuka uygunluğu ile uzlaşmadan beklenen indirim birlikte değerlendirilmelidir. Uzlaşma talebi dava açma süresini durdurur; uzlaşma sağlanamazsa kalan süre içinde dava açılabilir.
Görüşme öncesinde hazırlayabilecekleriniz
İdari işlem veya ceza belgesinin aslı, tebliğ zarfı veya elektronik tebligat kaydı, kuruma yaptığınız başvurular ve aldığınız cevaplar, ödeme belgeleri, ruhsat ve teknik raporlar ile taşınmaza ilişkin tapu ve imar belgelerini hazırlayın. Tebliğ tarihini ve işlemi öğrendiğiniz tarihi kesin biçimde not edin — bu alandaki dosyaların büyük çoğunluğunda belirleyici olan tek unsur süredir.
Diğer çalışma alanlarımız
İdare ve vergi hukukunda süre kaybı doğrudan hak kaybına yol açar; işlem belgesi gecikmeden incelenmelidir. Bu sayfadaki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez ve sonuç taahhüdü içermez. Mevzuat değişebileceğinden, güncel durumun dosyanız özelinde teyit edilmesi gerekir.